Lets meet Spinoza!
In oktober bezochten we in het kader van Lets meet Lustrum het Spinozahuis in Den Haag. Onze gids vertelde over het belang van zijn grote werk de Ethica dat hij in de 17e eeuw al schreef. En ook dat hij uiteindelijk voor zijn overtuigingen gestraft en verbannen werd uit zijn gemeenschap.
Een filosoof die blijft terugkomen
Afgelopen HVN avond kwam Spinoza weer op ons pad. Tinneke Beeckman, een Vlaamse filosofe was bij ons als spreker. Zij wijdde ons in de leer van een aantal filosofen en besteedde veel aandacht aan Spinoza. Zij was oprecht jaloers (en misschien ook wel verbaasd..) dat Nederland zo’n grote filosoof had voortgebracht.
Waar Spinoza voor stond
Spinoza was onder meer voor vrijheid van godsdienst en meningsuiting, steunde de gedachte van democratie en bepleitte de scheiding tussen kerk en staat. En hoewel Spinoza behoort tot de Nederlandse canon, denk ik dat veel mensen zich niet bewust zijn van zo’n wereldwijze landgenoot op wiens schouders wij staan.
Dichter bij jezelf
Beeckman ging in op de belangrijkste overtuigingen die hij heeft gebracht. En haar aandeel, hoe je deze in de praktijk dichtbij kan brengen, zodat je jezelf beter leert kennen en begrijpen. Spinoza zegt, word wie je kan zijn en niet wie je wilt zijn. Ga in gesprek met je innerlijke stem(men) en beslis over je leven. Onderneem actie als iets binnen je macht ligt en aanvaard zaken die buiten je bereik zijn. Ken jezelf.
Ken jezelf (maar hoe dan?)
De avond leerde ons dichtbij onszelf te blijven en te bezien wat we zelf kunnen doen. Ken ik mezelf wel? En als dat zo is, hoe ziet de ander mij dan? Volgens Spinoza moeten we onszelf niet vergelijken met anderen. De ander ziet jou altijd anders dan jij denkt te zijn.
Hier moest ik even over nadenken. Bij mij komen dan vaak liedjes door mijn hoofd dwarrelen. In dit geval Ken je mij? Wie ken je dan? een gedicht, gezongen door Trijntje Oosterhuis. Weet jij mij beter dan ik? Een lied over zelfkennis, met vragen en zonder antwoorden.
Een volgende bestemming?
De dag erna reed ik door de Bollenstreek en zag de bewegwijzering naar een Spinozahuis in Rijnsburg. Alweer Spinoza op mijn pad!? Thuis googelend las ik dat dit museumhuis recent gerenoveerd en heropend is. Een optie voor de volgende Lets meet museum?
Met groet,
Anita Scholten